صفحه اصلی     اقتصادی     اجتماعی     سیاسی     ورزشی     بین الملل     RSS     تماس با ما  
جمعه، 26 تیر 1405 - 00:19   
 آخرین خبرها
  حداقل ۱۰ انفجار در قشم/ حمله هوایی به پل بندر خمیر بندرعباس
  به گفته رییس فدراسیون لهستان/ رقیب بزرگ فغانی از دور خارج شد!
  حرکات عجیب بعد از بازی ضعیف/ طومار فرانسه: بازی نیمه‌نهایی دوباره برگزار شود!
  فروش یکی از ماندگار‌ترین یادگارهای تاریخ فوتبال
  اوکراین فقط ٢۴ ساعت از شکست ایران خوشحال بود
 
- اندازه متن: + -  کد خبر: 115022صفحه نخست » آخرین اخبار    پنجشنبه، 25 تیر 1405 - 23:05

مردی که عمرش بر سر هخامنشیان صرف شد


شاپور شهبازی، باستان‌شناس برجسته و استاد دانشگاه‌های جهان، نخستین کسی بود که راهنمای علمی تخت‌جمشید را به زبان فارسی نگاشت؛ مردی که روزگارش بر سرِ هخامنشیان گذشت و نامش در حافظه تاریخ ایران جاودانه شد.

بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار برای علیرضا شاپور شهبازی، باستان شناس، تاریخ نگار، زبان شناس، نویسنده، ایران شناس و متخصص در باستان شناسی دوران ایران هخامنشی و استاد دانشگاه های شیراز، تهران، هاروارد، کلمبیا، گوتینگن و اورگن شرقی، نوشت: شهبازی زاده سال 1321 بود و از مردم فارس. ابتدا در ایران درس خواند و سپس در لندن. پس از آن در دانشگاه شیراز تدریس کرد. در آن دوره بود که راهنمای خوبی برای تخت جمشید نوشت (چند بار به چاپ رسیده). کتابی هم از او در سال 1351 با نام شاهنشاهان و سنت های ایرانیان منتشر شد. سال بعد کتاب بهتری به عنوان نقوش اقوام شاهنشاهی هخامنشی بنابر حجاری های تخت جمشید به قلم او پدیدار شد.

به گزارش ایسنا، شهبازی فریفته تخت جمشید بود و چندی خدمتگزار رسمی آن. روزگار و عمرش بر سر هخامنشیان مصروف شد. ماندگاری نام او در زمینه تاریخ تتبعات ایرانی موجب سرافرازی است. [نادره کاران: سوگنامه ناموران فرهنگی و ادبی (1304-1389)، ایرج افشار، زیر نظر بهرام، کوشیار و آرش افشار، به کوشش محمود نیکویه، تهران: انتشارات دکتر محمود افشار، چاپ سوم 1404، ج 2، ص 1438-1439]

شاپور شهبازی در 25 تیرماه 1385 خورشیدی بر اثر بیماری سرطان معده درگذشت و پیکر او را در کنار آرامگاه حافظ، در بخش هنرمندان و نام آوران استان به خاک سپردند.

شاپور شهبازی، از باستان شناسان و تاریخ نگاران چیره دست و استاد فقید ایران باستان در ایران، آلمان و ایالات متحده آمریکاست. ایران شناس و کتاب شناس برجسته، زنده یاد ایرج افشار، هنگامی که از درگذشت او آگاه شد، در نوشته ای چنین آورد: شهبازی یکی از دانایان ایران بود که روزگار ایران باستان، به ویژه دوران هخامنشی را نیکو می شناخت و درباره آن دوره، تجربه میدانی، دید جهانی و آگاهی گسترده ای داشت.

کورش کمالی سروستانی، مدیر دانشنامه فارس نیز در یکی از بزرگداشت های شاپور شهبازی درباره کارهای پژوهشی او گفته بود: شادروان شاپور شهبازی در 28 سالگی و در سال 1349 خورشیدی کتاب ارزشمند جهانداری کورش بزرگ را به زبان پارسی نگاشت. تا آن زمان هیچ فرد ایرانی کتابی علمی در این زمینه ننوشته بود و آثار به جا مانده، همگی از فرنگیان بوده است و این کتاب نخستین نوشتار به زبان پارسی درباره شاهنشاه هخامنشی است. همچنین او نخستین کتاب راهنمای مصور تخت جمشید و نقش رستم را در سال های 1356 و 57 خورشیدی زمانی که ریاست بُنداد هخامنشیان را بر دوش داشت، به زبان پارسی نگاشت. و کتاب راهنمای پاسارگاد استاد پس از سال 57 خورشیدی به چاپ می رسد و تا آن زمان هیچ کتابی در این زمینه از پژوهشگران ایرانی وجود نداشت و تنها یک سری بروشور و کاتالوگ به زبان پارسی بیشتر در دسترس نبود. بُنیادگذاری و سرپرستی بُنداد تحقیقات هخامنشی در سال 1353خورشیدی دوره ای طلایی به شمار می آید برای ساماندهی محوطه پارسه (تخت جمشید) و پژوهش های هخامنشی.

کامیار عبدی، باستان شناس و عضو هیات علمی گروه باستان شناسی دانشگاه شهید بهشتی تهران نیز درباره نقش شهبازی در پژوهش های باستان شناسی به ویژه دوره هخامنشی گفته است: شادروان شاپور شهبازی، نقطه عطفی در پژوهش های ایران باستان به شمار می آید. زمانی که به پیش از او نگاه می اندازیم، بیشتر نوشتارها و جستارها و کتاب ها از دوره هخامنشی تا ساسانی بر پایه سرچشمه های یونانی و رومی است. اما پس از حضور زنده یاد شهبازی، تحولی شگرف در زمینه پژوهش های ایران باستان رخ می دهد. از نخستین کتاب استاد شهبازی کورش بزرگ تا واپسین اثر بزرگ آن که تاریخ ساسانیان است و دیدگاهی نو و تازه از مهم ترین دوره ایران باستان را به نمایش می گذارد. پیش تر غربی ها بر این باور بودند که ایرانی ها زیاد اهل نوشتن نیستند و منابعی که ما می توانیم در بازسازی تاریخ ایران باستان از دوره هخامنشی تا ساسانی استفاده کنیم، بیشتر یونانی یا رومی است که به هر روی بیگانگان بوده اند و در تاریخ نگاری دشواری های را رقم می زده است؛ زیرا زمانی که قلم در دست دشمن است نمی توان زیاد به نوشته های آنان استناد کرد. اما زنده یاد شاپور شهبازی از منابع ایرانی در نوشتارهای خود بهره فراوان بردند و آن ها را در کنار منابع یونانی و رومی قرار داده و هم سنجی کردند. همچنین از سرچشمه های خاور نزدیک و عِبرانی و یهودی و سُریانی بهره بردند و تحولی در پژوهش های ایران شناسی انجام گرفت. از سویی، از دهه 70 و 80 میلادی تا سال 2000 میلادی که استاد شهبازی زنده هستند و نوشته های خود را به چاپ می رساند و مدخل هایی هم در دانشنامه ایرانیکا وارد می کنند و پس از آن است که می بینیم تحولی در پژوهش های ایران باستان رخ می دهد و کسانی که پس از او پرورش یافتند، دیگر تنها به سرچشمه های باختری بَسنده نکرده و نوشتارهای ایرانی را مدنظر قرار می دهند، و این ها به ما کمک می کند که یک دیدگاه کلیت گرایانه ای نسبت به ایران باستان بدست بیاوریم، و این موضوع را ما وامدار زنده یاد شاپور شهبازی هستیم و مکتب بومی شده تاریخ ایران هم اینک راه اندازی شده است.

   
  

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
آدرس وب:
عنوان:
نظر
  قبل از ارسال نظر آنرا ویرایش کرده و قواعد نگارش را در آن رعایت کنید.
لطفاً در مطالب خود اخلاق اسلامی و قوانین کشور را مد نظر داشته باشید.
نمایش نظرات کاربران در خبرها به معنای تایید آنها توسط سایت نیست.

  کد امنیتی:
 
حداقل ۱۰ انفجار در قشم/ حمله هوایی به پل بندر خمیر بندرعباس
  حداقل ۱۰ انفجار در قشم/ حمله هوایی به پل بندر خمیر بندرعباس
پل کهورستان در شهرستان بندرخمیر که پل ارتباطی میان بندرعباس به لار بود هدف قرار گرفت.
استوری جالب شکیرا در مورد مسی
  استوری جالب شکیرا در مورد مسی
شکیرا از ثبات و درخشش لیونل مسی تمجید کرد و در عین حال، نقش آنتونلا روکوزو را نیز در موفقیت‌های کاپیتان تیم ملی آرژانتین پررنگ دانست.
دختر جودوکار ایران قهرمان آسیا شد
  دختر جودوکار ایران قهرمان آسیا شد
ملی پوش وزن ۵۲ کیلوگرم تیم دختران ایران با پیروزی برابر حریفی از چین تایپه در مبارزه فینال، مدال طلای آسیا را به خود اختصاص داد. 
سنتکام از آغاز دور جدید حملات به ایران خبر داد
  سنتکام از آغاز دور جدید حملات به ایران خبر داد
فرماندهی مرکزی ایالات متحده اعلام کرد: دور جدید حملات به ایران برای پنجمین شب متوالی آغاز شده است.
جزییات اولیه از حمله شبانه آمریکا به بندرعباس
  جزییات اولیه از حمله شبانه آمریکا به بندرعباس
بندرعباس امشب مجددا هدف حمله قرار گرفت.
شیفته پورو هستند ولی غیرممکن است/ بمب بارسا: فینالیست جام جهانی!
  شیفته پورو هستند ولی غیرممکن است/ بمب بارسا: فینالیست جام جهانی!
بارسلونا وقتی زوج درخشان پدرو پورو و لامین یامال را در جام جهانی دیده خیلی دوست دارد پورو را به خدمت بگیرد اما بعید است به زودی چنین اتفاقی بیفتد.
نیروی زمینی 0 – صنعت نفت 2/ چشمک آبادان به جغرافیای لیگ برتر
  نیروی زمینی 0 – صنعت نفت 2/ چشمک آبادان به جغرافیای لیگ برتر
شاگردان غلامرضا خلیفه توانستند آخرین قدم لیگ یک را به خوبی بردارد.
ستاره ایران در لحظات سرنوشت‌ساز درخشید
  ستاره ایران در لحظات سرنوشت‌ساز درخشید
علی حاجی‌پور با نمایشی کم‌نقص برابر آلمان، نه تنها امتیازآورترین بازیکن ایران شد، بلکه این بار در حساس‌ترین لحظات مسابقه نیز نقش قهرمان را ایفا کرد.
حضرت‌پور‌: خدا را شکر که برگشتیم
  حضرت‌پور‌: خدا را شکر که برگشتیم
لیبروی تیم ملی والیبال ایران گفت: بازی سختی بود؛ به خاطر اینکه بازی دیروز را واگذار کردیم، خیلی سخت بود که دوباره برگردیم. خدا را شکر می‌کنم که توانستیم به بازی برگردیم و بازی را به نفع خودمان تمام کنیم.
ماجرای دود سیاه در آسمان بهبهان خوزستان چه بود؟
  ماجرای دود سیاه در آسمان بهبهان خوزستان چه بود؟
به گفته فرماندار بهبهان، دود مشاهده شده در حومه این شهرستان مربوط به سوزاندن زباله و لاستیک بوده است.
حق‌پرست: می‌خواهیم دو بازی بعدی را هم ببریم
  حق‌پرست: می‌خواهیم دو بازی بعدی را هم ببریم
دریافت‌کننده قدرتی تیم ملی والیبال ایران گفت: مقابل آلمان بازی سختی داشتیم، اما با آنالیز خوب حریف توانستیم به پیروزی برسیم و حالا با همدلی به دنبال کسب نتایج خوب در دو دیدار باقی‌مانده هستیم.
برای قطعی شدن بقا؛/ چشم‌ ایران به اوساکا: فردا طرفدار آرژانتینیم!
  برای قطعی شدن بقا؛/ چشم‌ ایران به اوساکا: فردا طرفدار آرژانتینیم!
تیم ملی والیبال ایران با پیروزی ارزشمند برابر آلمان یک گام بلند به سوی بقا برداشت و حالا نتیجه دیدار کوبا و آرژانتین می‌تواند خیال شاگردان روبرتو پیاتزا را برای فصل آینده راحت کند.
  پربیننده ترین اخبار       
  ابراز پشیمانی ترامپ از رد پیشنهاد توافق هسته‌ای ایران
  آمریکا به دنبال حمله زمینی محدود به ایران؟
  جزییات تصادف اتوبوس بی‌آرتی با خودروها در خیابان ولیعصر
  مجروحیت بیش از 260 ایرانی در حملات جدید دشمن
  شروعی تازه گرامی پس از روزهای سخت؛/ مدافع باتجربه در آستانه انتقال به تیم تازه لیگ برتری
  رو در رو مقابل جواد خیابانی و خداداد عزیزی/ گفت‌وگوی ویژه با سرمربی پرسپولیس، امشب در برجام
  از عربستان پیشنهاد داشتم، پرسپولیس خودش نخواست/ اسکوچیچ: کامران! چمدان‌هایم را به زاگرب بفرست
  نتانیاهو سفر خود به آمریکا را به تعویق انداخت
  سنتکام از آغاز دور جدید حملات به ایران خبر داد
  حفاظت مادام‌العمر از نتانیاهو و همسرش
  با تعصب زیاد برای همه تیم‌هایم بازی کردم/ رامین و پاسخ مبهم به جدایی از استقلال
  حیاتی‌ترین برد سال؛/ ایران ۳- آلمان ۲: حذف از لیگ ملت‌ها؟ هرگز!
  ایران با برد آلمان ٧ امتیاز گرفت
  توزیع بسته معیشتی برای اقشار آسیب‌پذیر در تهران | شارژ یارانه 5 میلیونی برای این افراد
  رسمی: ژاپن نخستین مسافر فینال لیگ ملت‌ها
  رهبر انصارالله یمن: عربستان باید تنبیه شود
  دفاع کلیدی ذوب‌آهن در آستانه جدایی
  جزییات اولیه از حمله شبانه آمریکا به بندرعباس
  اتفاقی عجیب در آخرین هفته لیگ یک (عکس)
  کارشکنی پنتاگون در تحقیقات درباره حمله به میناب
© شبکه خبری سرنویس 1404

All rights reserved