«آنتونیو گوترش» دبیرکل سازمان ملل با هشدار درباره وضعیت کنونی منطقه غرب آسیا بار دیگر خواستار توقف درگیری‌ها شد و تاکید کرد که دیپلماسی تنها راه پیش رو است.

به گزارش خبرنگار ایرنا، دبیرکل سازمان ملل روز پنجشنبه به وقت محلی در نشست شورای امنیت با عنوان حل و فصل مسالمت‌آمیز اختلافات گفت: قطعنامه 2788 از همه کشورهای عضو می‌خواهد که از تمامی ابزارهای پیش‌بینی‌شده در منشور سازمان ملل متحد برای حل‌وفصل مسالمت‌آمیز اختلافات، به‌طور کامل و موثر استفاده کنند.

گوترش تصریح کرد: ماده 33 منشور این ابزارها را برمی‌شمارد؛ ابزارهایی که جوهره دیپلماسی، گفت‌وگو و حقوق بین‌الملل را تشکیل می‌دهند.

دبیرکل سازمان ملل، مذاکره، تحقیق، میانجی‌گری، سازش، داوری، رسیدگی قضایی، بهره‌گیری از نهادها و ترتیبات منطقه‌ای و هر روش مسالمت‌آمیز دیگری که طرف‌های اختلاف برگزینند، را از جمله این ابزارها برشمرد.

وی تصریح کرد: این ابزارها برای دوران اجماع طراحی نشده‌، بلکه برای زمانی در نظر گرفته شده‌اند که دستیابی به اجماع دشوار به نظر می‌رسد؛ زمانی که شکاف‌ها عمیق‌تر شده، راه‌حل‌ها محدود است و خشونت شعله‌ور می‌شود. به بیان دیگر، این ابزارها برای شرایطی همچون امروز طراحی شده‌اند.

گوترش تاکید کرد: امروز درگیری‌ها از نظر تعداد، پیچیدگی، مدت‌زمان و گستره رو به افزایش هستند. ما شاهد بی‌اعتنایی نگران‌کننده به حقوق بین‌الملل هستیم و مصونیت از مجازات در حال گسترش است و بسیاری از نقض‌ها بدون پاسخ باقی می‌مانند. هر نقضی که بدون پاسخ بماند، به الگویی برای نقض بعدی تبدیل می‌شود.

دبیرکل سازمان ملل تصریح کرد: اعتماد در حال از بین رفتن است و دستیابی به توافق‌ها مبتنی بر مذاکره و حفظ آنها دشوارتر شده است. زمانی که طرفین درگیری راه‌حل نظامی را بر توافق سیاسی ترجیح می‌دهند، غیرنظامیان بیشترین هزینه را می‌پردازند.

وی گفت: این وضعیت را به‌روشنی در خاورمیانه شاهد هستیم؛ وضعیتی که پیامدهای ویرانگری برای منطقه و سراسر جهان به همراه داشته است. وضعیت در حال خارج شدن از کنترل است و به آستانه شرایطی غیرقابل تصور نزدیک می‌شود.

گوترش هشدار داد: منطقه در حال کشیده شدن به چرخه‌ای فزاینده از تقابل است؛ هر بحران، بحران دیگری را تغذیه می‌کند و هر تشدید تنش، زمینه‌ساز تشدید بعدی می‌شود.

وی ادامه داد: با گسترش این روند، اهداف سیاسی بیش از پیش در سایه خود تقابل قرار می‌گیرند. اکنون زمان عقب‌نشینی از این مسیر فرا رسیده است.

دبیرکل سازمان ملل متحد تاکید کرد: حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی غیرقابل قبول است و برای این درگیری راه‌حل نظامی وجود ندارد. درگیری‌ها باید در سراسر منطقه متوقف شوند.

گوترش افزود: حقوق و آزادی‌های بین‌المللی کشتیرانی در تنگه هرمز و باب‌المندب و مناطق پیرامونی آنها باید به‌طور کامل احیا شود.

وی تاکید کرد: دیپلماسی تنها راه پیش رو است و این همان پیامی است که همواره در تماس‌ها و رایزنی‌های خود با رهبران کشورها بر آن تاکید کرده‌ام و از نقش میانجی‌گرانه پاکستان و همچنین تلاش کشورهای منطقه برای کاهش تنش‌ها و ایجاد فضای گفت‌وگو قدردانی می‌کنم. این تلاش‌ها باید تقویت و حمایت شوند تا زمینه دستیابی به راه‌حلی صلح‌آمیز و پایدار فراهم شود.

دبیرکل سازمان ملل در عین حال یادآور شد: در همین حال، در غزه، با وجود به اصطلاح «آتش‌بس»، غیرنظامیان همچنان هر روز بهای سنگینی می‌پردازند. همزمان با افزایش کنترل اسراییل بر غزه، مردم در خانه‌ها، محله‌ها و حتی هنگام فعالیت‌های عادی روزمره جان خود را از دست می‌دهند.

وی افزود: در عین حال، شرایط زندگی همچنان غیرقابل تحمل است، بیماری‌های خطرناک در حال گسترش هستند و عملیات بشردوستانه با موانع جدی روبه‌رو است.

گوترش همچنین هشدار داد: تحلیل جدید طبقه‌بندی یکپارچه امنیت غذایی (IPC)، بار دیگر شکنندگی وضعیت را نشان می‌دهد. با وجود نقش کمک‌های بشردوستانه، پیش‌بینی می‌شود شمار افرادی که با ناامنی شدید غذایی مواجه هستند، در ماه‌های آینده به یک میلیون و 400 هزار نفر، معادل حدود 70 درصد جمعیت غزه، افزایش یابد.

وی تصریح کرد: این، بهای تلخ محدودیت‌های اعمال‌شده بر دسترسی کمک‌های بشردوستانه و ادامه خشونت‌ها است. در کرانه باختری اشغالی نیز شاهد الحاق تدریجی سرزمین‌ها، گسترش خشونت، توسعه شهرک‌سازی، عملیات گسترده نظامی اسراییل و آوارگی وسیع فلسطینیان هستیم.

دبیرکل سازمان ملل گفت: در اوکراین، منطقه ساحل، سودان و بسیاری دیگر از نقاط جهان نیز درگیری‌ها رنج گسترده انسانی، نابودی معیشت مردم و آوارگی جمعیت‌ها را با پیامدهای وخیم بشردوستانه به همراه داشته است.

وی تاکید کرد: قطعنامه 2788 حقیقتی بنیادین را یادآوری می‌کند. ممکن است دیپلماسی نتوانسته باشد از وقوع این درگیری‌ها جلوگیری کند، اما همچنان توان پایان دادن به آنها را دارد.

گوترش گفت: بیشتر موضوعات مطرح در دستور کار شورای امنیت پیچیده هستند، اما بهترین مسیر دستیابی به صلح، مصالحه و یافتن نقاط مشترک است.

وی افزود: از همه اعضای شورای امنیت می‌خواهم روحیه مصالحه لازم برای صلح را حفظ کنند، کانال‌های گفت‌وگو را باز نگه دارند و برای حل‌وفصل مسالمت‌آمیز اختلافات، که از اصول بنیادین سازمان ملل متحد است، از هیچ تلاشی دریغ نکنند.