به نقل از همشهری آنلاین، پروانه بندپی: خوراکی هایی که برای بیشتر مردم بخشی عادی از رژیم غذایی روزانه اند، برای مبتلایان به میگرن می توانند آغازگر یا تشدیدکننده یک حمله و سردرد دردناک باشند. مثل یک تکه پنیر، چند برش کالباس، شکلات یا حتی فنجان دیگری از قهوه. اما آیا برای پیشگیری از حمله های میگرنی باید همه مواد غذایی تحریک کننده را برای همیشه از سفره غذایی حذف کرد؟

متخصصان می گویند آنچه در پیشگیری از میگرن اهمیت دارد، نه حذف بی دلیل غذاهای مختلف، بلکه شناخت خوراکی هایی است که بدن هر فرد به آنها واکنش نشان می دهد. دکتر بابک زمانی، متخصص مغز و اعصاب به همشهری می گوید: درست است که بعضی غذاها و خوراکی ها می توانند میگرن را تحریک کنند، اما میزان تأثیر آنها در افراد مختلف یکسان نیست. با این حال، بعضی مواد غذایی بیشتر از مواد دیگر با تشدید سردردهای میگرنی ارتباط دارند.

پنیرهای کهنه به خصوص پنیر چدار و پارمسان، گوشت های فرآوری شده مثل سوسیس، کالباس و ژامبون، شکلات و کاکائو، نوشابه های انرژی زا و مصرف زیاد کافیین جزو خوراکی هایی هستند که زمانی درباره مصرف آنها هشدار می دهد و می گوید: مشروبات الکلی، بعضی سس ها، غذاهای سنگین، غذاهای چرب و حتی غذای مانده هم ممکن است حمله میگرنی را در بعضی افراد تشدید کنند.

به گفته این متخصص مغز و اعصاب، در افرادی که به گلوتن حساسیت دارند، حتی محصولات حاوی گندم می توانند مشکل ساز باشند. همچنین بعضی میوه ها مثل موزِ خیلی رسیده باعث تشدید درد در بعضی افراد می شوند. بنابراین شناخت خوراکی های محرک سردرد خیلی مهم است.

البته این فهرست به معنای آن نیست که همه مبتلایان به میگرن باید پنیر، شکلات، گندم، موز و سایر خوراکی های محرک را از برنامه غذایی خود حذف کنند. محرک های غذایی میگرن یکسان نیستند و ممکن است ماده ای که در یک فرد حمله ایجاد می کند، در فرد دیگر اثری نداشته باشد.

زمانی می گوید: یک متخصص معمولاً به بیمار مبتلا به میگرن توصیه نمی کند که خوراکی هایی مثل پنیر و شکلات را برای همیشه از برنامه غذایی خود حذف کند. چون این مواد غذایی به خودی خود عامل بروز میگرن نیستند و تنها در برخی افراد می توانند باعث تحریک یا تشدید حمله شوند.

این متخصص مغز و اعصاب تاکید می کند: بنابراین اگر فرد متوجه شده که مثلا هر بار بعد از خوردن پنیر یا مثلا شکلات دچار حمله می شود، بهتر است مصرف آن را محدود کند. اما حذف همزمان ده ها ماده غذایی بدون اینکه ارتباط آنها با سردرد مشخص شده باشد، ضرورتی ندارد.

کافیین یکی از مواردی است که باید با احتیاط بیشتری آن را مصرف کرد. مصرف زیاد کافیین می تواند در بعضی افراد محرک سردرد باشد، اما اگر فردی به مصرف روزانه قهوه یا چای عادت کرده باشد، قطع ناگهانی کافیین هم خود می تواند باعث بروز سردرد شود. توصیه متخصصان این است که فردی که هر روز مقدار مشخصی کافیین مصرف می کند، یکباره آن را کنار نگذارد و این کار را تدریجی انجام دهد.

پیشگیری از میگرن فقط به غذاهای بد محدود نمی شود. نظم در غذا خوردن نیز اهمیت زیادی دارد. دکتر زمانی می گوید: فاصله طولانی میان وعده ها، حذف صبحانه، تحمل گرسنگی شدید و طولانی مدت و رژیم های غذایی سخت می توانند زمینه حمله را فراهم کنند.

این متخصص مغز و اعصاب تاکید می کند: بهتر است وعده های غذایی در ساعت های نسبتاً منظم مصرف شوند و فرد برای مدت طولانی گرسنه نماند. کم آبی بدن هم می تواند سردرد میگرن را ایجاد و تشدید کند.

قرار نیست یک غذای معجزه گر ضد میگرن پیدا کنیم؛ هدف، داشتن رژیم غذایی منظم و متعادل و پرهیز از محرک های شخصی است. متخصصان می گویند یک الگوی غذایی متعادل شامل سبزیجات و میوه ها، غلات کامل، منابع مناسب پروتیین و غذاهای کمتر فرآوری شده انتخاب مناسب تری برای فرد مبتلا به میگرن است.

هرچند تغذیه بخش مهمی از پیشگیری است، اما عوامل دیگری نیز می توانند آستانه بروز حمله را پایین بیاورند. دکتر زمانی، بی خوابی طولانی مدت را یکی از عوامل تشدید میگرن می داند. به گفته این متخصص مغز و اعصاب، استرس شدید، خستگی، تغییرات هورمونی و به هم خوردن نظم خواب هم در بروز حمله های میگرنی در بسیاری از افراد نقش دارند. همچنین نور شدید یا چشمک زن، صداهای بلند، بوهای تند و گاهی گرما یا تغییرات محیطی هم می توانند حمله را تحریک یا درد موجود را تشدید کنند. او می گوید: حتی مصرف بی رویه مسکن ها می تواند عامل حمله های میگرنی باشد. البته باید توجه داشت که گاهی میگرن با دیگر سردرهای عصبی هم همراه می شود و صرفا میگرن نیست.

خیلی از افراد تصور می کنند مطالعه کتاب هم باعث بروز حمله های میگرنی می شود اما متخصصان می گویند مطالعه کتاب (چه کتاب کاغذی و چه الکترونیک) به خودی خود عامل حمله نیست ولی مطالعه طولانی در نور نامناسب، خیره شدن به صفحه نمایش، خستگی چشم یا ثابت ماندن طولانی سر و گردن ممکن است در برخی افراد، سردرد را تشدید کند. بنابراین بهتر است در زمان مطالعه، نور کافی و مناسب باشد و با ایجاد وقفه های کوتاه، به چشم ها و عضلات سر و گردن استراحت داده شود.

متخصصان برای افراد مبتلا به میگرن توصیه مهمی دارند؛ آنها می گویند شاید بهترین راه برای پیدا کردن خوراکی های محرک، ثبت مواد غذایی و شرایط زندگی در روزهای منتهی به حمله باشد. یعنی فرد می تواند روزانه (نه فقط بعد از هر سردرد) زمان سردرد، غذاهای مصرف شده، میزان خواب، گرسنگی، مصرف کافیین و شرایط محیطی را یادداشت کند. با تکرار این کار، الگوی شخصی محرک ها روشن تر می شود و فرد می تواند خوراکی ها و شرایطی را که احتمال بروز یا تشدید سردرد را در او افزایش می دهند، شناسایی و تا حد امکان از آنها پرهیز کند.