رضا نصری در کانال تلگرامی خود نوشت: در آوریل 1993، ساعاتی پس از ترور کریس هانی، رهبر محبوب حزب کمونیست آفریقای جنوبی، به دست یک مرد سفیدپوست، کشوری که تازه از زیر سایه سنگین آپارتاید بیرون آمده بود، ناگهان در آستانه انفجار خشم و انتقام قرار گرفت.

در میان بخش بزرگی از جامعه سیاه پوست، میل به تلافی علیه سفیدپوستان به سرعت اوج می گرفت و خطر فروغلتیدن کشور به خشونتی فراگیر، بیش از هر زمان دیگر محسوس بود.

در چنین لحظه ای، نلسون ماندلا با یک پیام تلویزیونی کوتاه، سنجیده و سرنوشت ساز، صحنه را تغییر داد.

او واقعیت را پنهان نکرد. گفت قاتل، مردی سفیدپوست بوده است؛ و تصریح کرد که می توان عملکرد او را به همه سفیدپوستان تعمیم داد و مسیر نفرت و انتقام را در پیش گرفت. اما درست در همین نقطه، مکثی آگاهانه ایجاد کرد و توجه افکار عمومی را به نکته ای تعیین کننده معطوف ساخت: زنی که پلیس را از ماجرا باخبر کرده بود نیز سفیدپوست بود؛ راننده آمبولانسی که مجروح را به بیمارستان رساند هم از همان جامعه سفیدپوستان می آمد!

ماندلا در آن لحظه قصد تطهیر گذشته یا انکار رنج تاریخی سیاه پوستان را نداشت. او به خوبی می دانست زخم ها عمیق اند و خشم، ریشه دار. اما هم زمان دریافته بود که آینده یک ملت نه با تعمیم خطا شکل می گیرد و نه با سیاست انتقام.

او در آن مقطع، و در سراسر زندگی سیاسی خود، همواره کوشید با زدودن نفرت و نفی منطق تلافی، سیاست را به جایگاه تشخیص اخلاقی، تمایز مسئولیت ها و خویشتن داری جمعی بازگرداند.

همین نگاه بود که آفریقای جنوبی را از لغزش به سوی جنگ داخلی دور نگه داشت.

ایران امروز نیز بیش از هر زمان دیگر به چنین روحیه ای نیاز دارد؛ روحیه ای که نفی هویت جمعی یک گروه و مشروعیت بخشی به انتقام و خشونت افقی را برنمی تابد، و اجازه نمی دهد خشم، هرچند قابل فهم، به حذف دیگری بینجامد. روحیه ای که سیاست را از منطق حذف و تلافی جدا می کند و آن را به مسئولیت، عقلانیت و کرامت انسانی پیوند می زند.

جامعه ایران، جامعه ای متکثر است و بار سنگینی از گلایه های فروخورده و بی اعتمادی انباشته را با خود حمل می کند. عبور از این وضعیت بدون بازسازی زبان گفت وگو، بدون پرهیز آگاهانه از برچسب زنی جمعی و بدون مهار گسترش فرهنگ نفرت و خشونت ممکن نخواهد بود.

درس ماندلا برای آفریقای جنوبی یک شعار نبود؛ یک انتخاب دشوار بود: انتخاب میان شعله ور کردن شکاف ها یا مهار آن ها با اخلاق و عقل سیاسی.

ایران نیز امروز در برابر همین انتخاب ایستاده است. آینده کشور به میزان شجاعت ما در ترجیح آشتی اخلاقی بر تسویه حساب، و در مقدم داشتن سرنوشت ملت بر خشم های انباشته گره خورده است. این مسیر - که بدخواهان ایران عامدانه می کوشند آن را مسدود کنند - تنها راهی است که به ثبات، همزیستی و آینده ای قابل زیستن می انجامد.