فریلنسرها امسال برخلاف سال های قبل به دلیل قطع کامل اینترنت در 18 دی ماه و تداوم اختلال های شبکه با افت قابل توجه تقاضا، تکمیل و تحویل پروژه ها و در نهایت درآمد مواجه شدند. فریلنسرهایی هم که با کارفرماهای خارج از کشور همکاری می کنند، با قطع کامل درآمد، بیکاری مستقیم، ناتوانی در انجام کارهای فنی، فسخ همکاری های بین المللی، سقوط معیشتی، ناامیدی عمیق و مهاجرت دست وپنجه نرم می کنند؛ وضعیتی که فعالان این حوزه از آن به عنوان فریز فریلنسرها یاد می کنند.

به گزارش دنیای اقتصاد، آمارهای رسمی از تعداد و درآمد جامعه فریلنسر در کشور وجود ندارد و طبق اطلاعات یکی از بزرگ ترین سایت های فریلنسینگ ایران، بیش از یک میلیون فریلنسر در این پلتفرم فعالیت دارند. با این حال، تخمین هایی در این خصوص از بین 15 تا 25 میلیون تومان در ماه یا 70 میلیون تومان برای افراد باتجربه مطرح می شود، در حالی که درآمدهای فریلنسرهای ایرانی به دلیل کمبود پروژه های ثابت و بلندمدت، محدودیت دسترسی به پروژه های بین المللی و توان پایین کسب وکارهای داخلی برای پرداخت های بالا عمدتا ناپایدار است.

براساس اظهارات یکی از فعالان فریلنسر در داخل کشور، حجم پروژه ها در یک پلتفرم فریلنسینگ در روزهای اول قطع اینترنت تا 96 درصد کاهش یافت و حتی با بازگشت محدود و پر اختلال اینترنت نیز، فعالیت ها به 20 تا 30 درصد میانگین ماه قبل رسیده است.

آمارهای دیگر هم نشان می دهد که حدود 70 تا 75 درصد از کل شاخص های فریلنسری در 20 روز قطع کامل اینترنت کاهش یافته است و برآوردها بیانگر این است که در آن بازه 20 روزه، حدود 30 هزار فریلنسری که بالقوه می توانستند در پلتفرم ثبت نام کنند، عملا از این فرصت جا ماندند و تحقق درآمدهای احتمالی هم از بین رفت.

شاخص های مرتبط با فریلنسری هنوز به وضعیت قبل از غیرعادی شدن شرایط بازنگشته اند و می توان گفت به طور متوسط در حدود 70 درصد سطح پیشین خود قرار دارند. یکی از مهم ترین شاخص ها که هنوز هم به وضعیت نرمال قبل از بحران بازنگشته، شاخص محل انجام پروژه از سمت کارفرماست که همچنان بیش از 80 درصد کاهش را نشان می دهد.

کاهش قابل توجه تعداد پروژه های فریلنسری عملا بخش بزرگی از فریلنسرها را بیکار می کند، به ویژه آنکه 37 تا 38 درصد فریلنسرهای پلتفرم از مناطق کم برخوردار می آیند و فریلنسینگ برای بسیاری از آنها عملا تنها منبع درآمد محسوب می شود. در همین حال، تشدید مهاجرت فریلنسرهای حرفه ای نیز مشاهده می شود و تعداد فریلنسرهای فعال نه تنها افزایش پیدا نمی کند، بلکه به طور مستمر در حال کاهش است.

بررسی روایت های برخی فریلنسرها نیز موج شدیدی از ناامیدی عمیق، بیکاری مستقیم، مهاجرت و آسیب به اعتبار حرفه ای را نشان می دهد. فریلنسرها با قطع کامل و سراسری اینترنت صرفا با ابعاد اقتصادی این اتفاق درگیر نبوده اند، بلکه با بحران روانی، فرسودگی ذهنی و ضربه به آینده شغلی و فردی هم دست وپنجه نرم می کنند. در نتیجه، ممکن است با موج جدیدی از بیکاری و مهاجرت نیروهای ماهر در اقتصاد آزادکاری ایران مواجه باشیم.